Tapijtkameleon – Furcifer lateralis

Wie bij een kameleon alleen aan groen denkt, heeft de tapijtkameleon nog niet gezien. De Furcifer lateralis dankt zijn Nederlandse naam aan het bonte patroon van strepen, vlekken en kleurvlakken dat als een levend tapijt over zijn lichaam loopt.

Vooral de vrouwtjes kunnen opvallend kleurrijk worden. Groen, geel, rood, blauw, wit en zwart kunnen allemaal in hun tekening terugkomen. Mannetjes zijn meestal wat rustiger gekleurd en laten vooral fraaie groen-, geel- en wittinten zien. De precieze kleuren verschillen per dier en kunnen veranderen onder invloed van temperatuur, rust, spanning en wat er in de omgeving gebeurt.

De tapijtkameleon komt uitsluitend voor op Madagaskar. Je vindt hem onder meer in de centrale hooglanden en delen van het oosten. Daar leeft hij tussen struiken, lage bomen en andere dichte begroeiing. Niet alleen midden in de natuur, maar ook langs rijstvelden, in tuinen en tussen planten rond dorpen.

Daar beweegt hij zich behoedzaam over dunne takken. Zijn ogen speuren onafhankelijk van elkaar de omgeving af, totdat een insect binnen bereik komt. Dan schiet zijn tong naar voren. Het is precies dit gedrag dat de tapijtkameleon zo fascinerend maakt om te observeren.

Klein van formaat, maar behoorlijk actief

Met een totale lengte van ongeveer 20 tot 25 cm behoort de tapijtkameleon tot de kleinere kameleonsoorten. Dat betekent niet dat hij weinig ruimte nodig heeft. Het is een actief dier dat gedurende de dag tussen takken, planten, licht en schaduw beweegt.

Tapijtkameleons leven solitair en moeten daarom individueel worden gehuisvest. Een koppeltje in één terrarium klinkt misschien gezellig, maar voor de dieren is dat het niet. Zelfs voortdurend zicht op een andere kameleon kan al onrust en stress veroorzaken.

Het is bovendien een echt kijkdier. Regelmatig oppakken past niet bij zijn natuurlijke gedrag. Rustig observeren levert uiteindelijk veel meer op: je ziet hem jagen, zonnen, klimmen en voortdurend zijn omgeving onderzoeken.

Een ruim en natuurlijk ingericht terrarium

Voor één volwassen tapijtkameleon adviseren wij een goed geventileerd terrarium van ten minste 75 × 45 × 75 cm, circa 253 liter. Een groter verblijf heeft de voorkeur, mits het goed wordt ingericht en het dier zijn voedsel gemakkelijk kan vinden.

Gebruik verschillende dunne takken en maak zowel horizontale als schuine klimroutes. Levende planten zorgen voor beschutting en geven het dier de mogelijkheid zich uit het zicht terug te trekken. Houd bovenin ook enkele open plaatsen vrij waar warmte, daglicht en UVB het dier goed kunnen bereiken.

Het verblijf kan bio-actief worden ingericht, maar alleen wanneer de opbouw daarop is voorbereid. Een geschikte bodem, veilige planten, een goede afvoer van sproeiwater en voldoende ventilatie zijn daarbij noodzakelijk. Alleen wat aarde en pissebedden toevoegen maakt een terrarium nog niet bio-actief. Het systeem mag niet veranderen in een voortdurend natte bodem en moet bij voorkeur stabiel zijn voordat het dier wordt geplaatst.

Daglicht maakt echt verschil

Een tapijtkameleon is een dagactieve jager. Een helder verlicht terrarium is daarom geen luxe. Naast UVB en warmte is een goede daglichtlamp nodig die het verblijf breed en natuurlijk verlicht. In de praktijk zien we dat goede daglichtverlichting een duidelijk verschil kan maken in activiteit en natuurlijk gedrag. Ook de levende planten groeien er beter onder en de kleuren van de kameleon komen veel mooier tot hun recht.

Een UVB-lamp is dus niet automatisch ook een goede daglichtlamp. Beide hebben een eigen functie en horen samen onderdeel te zijn van de verlichting.

UVB volgens Ferguson-zone 3

De tapijtkameleon wordt in de terrariumpraktijk gerekend tot Ferguson-zone 3: dagactieve reptielen die regelmatig open of gedeeltelijk open zonlicht opzoeken.

Richt de UVB-verlichting zo in dat op de belangrijkste zonplek, gemeten ter hoogte van de rug van het dier, een UVI van ongeveer 2,5 tot 3,0 wordt bereikt. Vanuit deze plaats moet de UV-straling geleidelijk afnemen. Tussen de planten moeten ook beschaduwde plaatsen met een UVI onder 1 en uiteindelijk vrijwel 0 aanwezig zijn. Zo kan de kameleon zelf kiezen hoeveel UVB hij opzoekt.

Gebruik hiervoor een geschikte lineaire T5-UVB-lamp. Meet altijd onder het gaas en op de hoogte waar het dier werkelijk zit, want gaas kan een flink deel van de UVB-straling tegenhouden. Een hogere UVI is niet automatisch beter.

Warm overdag, duidelijk koeler in de nacht

Madagaskar betekent niet automatisch tropische hitte. De tapijtkameleon leeft voor een belangrijk deel in hoger gelegen gebieden, waar het overdag aangenaam warm kan zijn maar ’s nachts flink afkoelt.

Houd overdag een algemene temperatuur aan van ongeveer 22 tot 25 °C. Bied bovenin een plaatselijke zonneplek van 28 tot 30 °C. Laat warmte, helder daglicht en UVB op deze plaats zoveel mogelijk samenkomen, zoals dat ook onder de zon gebeurt.

’s Nachts mag de temperatuur dalen tot ongeveer 16 tot 20 °C. Vooral tijdens warme zomerdagen is opletten noodzakelijk. Langdurige hitte kan voor deze hooglandbewoner gevaarlijker zijn dan een koele nacht.

Vocht, frisse lucht en dagelijks drinkwater

Houd de luchtvochtigheid overdag rond 50 tot 60%. Na het sproeien en gedurende de koele nacht mag deze tijdelijk oplopen tot ongeveer 80 tot 90%. Het terrarium moet daarna wel weer kunnen opdrogen. Een warme, voortdurend natte en slecht geventileerde omgeving is niet gezond.

Een tapijtkameleon loopt meestal niet naar een waterbak om te drinken. Bied daarom dagelijks verse drinkdruppels aan met een sproei- of druppelsysteem. Zorg tegelijkertijd dat overtollig water goed kan worden afgevoerd.

Liever meerdere kleine prooien

De tapijtkameleon eet levende insecten. De kweker voert deze dieren voornamelijk huiskrekels van maat 2 tot maximaal maat 5 en sprinkhanen tot maximaal maat 4. Kleinere voedseldieren hebben daarbij de voorkeur.

Door meerdere kleine insecten aan te bieden, blijft de kameleon gedurende de dag zoeken en jagen. Dat zorgt voor meer activiteit en lichaamsbeweging dan wanneer hij met enkele grote prooien snel vol zit. Het doel is niet dat het dier na een paar minuten helemaal verzadigd is. Natuurlijk moet de totale hoeveelheid voer wel blijven passen bij zijn leeftijd en lichaamsconditie.

Wissel krekels en sprinkhanen waar mogelijk af met andere geschikte voederinsecten. Ook de voeding van de insecten zelf telt mee. Goed gevoede voedseldieren leveren meer voedingswaarde dan insecten die langere tijd nauwelijks hebben gegeten.

Bij het voeren van insecten zijn calcium-, mineralen- en vitaminesupplementen noodzakelijk. De hoeveelheid en frequentie moeten aansluiten op de leeftijd van het dier, de aangeboden insecten, de UVB-verlichting en het gebruikte supplement. Meer is niet automatisch beter. Supplementen vervangen bovendien nooit goede UVB-verlichting en een afwisselend voedingsaanbod.

Past een tapijtkameleon bij jou?

De tapijtkameleon past bij iemand die graag natuurlijk gedrag observeert en plezier beleeft aan het bouwen en onderhouden van een goed ingericht terrarium. Het is geen knuffeldier en door zijn kleine formaat is hij niet automatisch eenvoudig te verzorgen.

Je moet dagelijks aandacht hebben voor het drinkwater, de temperatuur en het klimaat in het verblijf. Ook moet je levende insecten kunnen en willen voeren. Met een goede voorbereiding is het een ontzettend interessante kameleon, maar een impulsaankoop mag het nooit worden.

Beschermde diersoort

De Furcifer lateralis valt onder CITES Appendix II en binnen de Europese Unie onder Bijlage B. Bewaar daarom altijd het aankoop- of overdrachtsbewijs waarmee de legale herkomst van het dier kan worden aangetoond.

Dieren zijn geen speelgoed
Verdiep je vóór de aanschaf goed in de huisvesting, voeding, verzorging en levensverwachting van deze diersoort. Als verzorger draag jij de verantwoordelijkheid voor zijn gezondheid en welzijn. Onvoldoende voorbereiding of nalatige verzorging kan leiden tot ernstig dierenleed en in het uiterste geval zelfs tot de dood van het dier.

Uitsluitend verkrijgbaar in onze winkel
Onze dieren zijn online te bekijken, maar niet online te bestellen of te laten verzenden. Ze zijn uitsluitend verkrijgbaar in onze fysieke winkel. Onze medewerkers begeleiden je graag bij de keuze en aanschaf van een dier.

Daarbij geven wij niet alleen informatie, maar stellen we jou ook vragen over je voorbereiding, ervaring en huisvesting. Een dier heeft zelf geen stem; daarom komen wij als verkoper voor zijn belangen op. Wanneer wij denken dat de voorbereiding onvoldoende is of dat de huisvesting niet passend is, kunnen wij besluiten een dier niet te verkopen. Uiteraard leggen we dan uit waarom en helpen we je graag om de verzorging en huisvesting eerst op orde te brengen.